İçeriğe atla

işlemek

Vikisözlük sitesinden
Ayrıca bakınız: islemek

Türkçe

[düzenle]

Söyleniş

[düzenle]
  • IPA(anahtar): ɪʃlɛmɛk
  • Heceleme: iş‧le‧mek

Köken

[düzenle]

Eski Türkçe iş kökünden türemiştir

Eylem

[düzenle]

işlemek (üçüncü tekil şahıs geniş zaman çekimi işler)

  1. Bir şeye emek vererek onu daha elverişli bir duruma getirmek.
  2. İnce ve süslü şeyler yapmak; nakışlamak
    • 2021: Elif Nur AYBAŞ, 2021, Çocukluk Ormanına Altı Olta, sayfa 27 , Varlık Yayınları
      "Sevip okşadığı kıyafetlerin bir birini bir ötekini giydirdi bana. Aşınmış rujlarla kalemler dizdi önüne, yüzümü ince ince işledi."
  3. İçine girmek, etkilemek; nüfuz etmek
    • 2014: Ayfer Tunç, 2014, Dünya Ağrısı, sayfa 113 , Can Sanat Yayınları
      "İs duvarların içine nasıl işlemişse, ne kadar badanalansa da kusuyor, büyük koyu renkli dalgalar var duvarlarda, insana hasta ciğerleri hatırlatıyor."
  4. nakşetmek
    • Al bayrağa narin eller işliyor zafer. Uzaklarda yaralanır kahraman nefer. - E. B. Koryürek
  5. (ticaret) İyi çalışmak, müşterisi bol olmak.
    • "Rabia Hanım para sıkıntısı çekecek mi? -Dükkân işliyor. Belki çekmez." - Halide Edip Adıvar
  6. Durağan durumdan hareketli duruma geçmek; çalışmak
  7. Herhangi bir konuyu ele alarak incelemek, öğretmek.
  8. Düşüncelerini herhangi birine etki yaparak benimsetmek.
    • Ali Rıza Bey bu ilk çocuğu ile, bir çiçek meraklısı, bahçesiyle oynar gibi oynamış, onu ancak kendi hayalinde yaşayan mükemmel insan maddelerine göre işlemişti. - R. N. Güntekin
  9. Bir yerden girip çıkmak.
    • "Lütfügiller büyücek bahçelerinin ana yola açılan kapısından işlerlerdi." - Sait Faik Abasıyanık
  10. (patoloji) Çıbanın olgunlaşma yolunda olması.
  11. (patoloji) Yaranın kapanması.
  12. Gidip gelmek.
    • "Şimdi otomobillerin, otobüslerin işledikleri asfalt caddeden bir zamanlar ne kervan ne insan geçerdi." - Sermet Muhtar Alus
  13. Hesapları, kayıtları düzenli olarak tutmak veya gereken yere aktarmak.
    • "Tayın çizelgelerini düzenliyorum, ambar defterini işliyorum." - Erhan Bener
  14. Herhangi bir ürünü satışa sunulmadan önce birtakım işlemlerden geçirmek.

Çekimleme

[düzenle]

Atasözleri

[düzenle]

Deyimler

[düzenle]

ara yoldan işlemek, arı kovanı gibi işlemek, bahçeden işlemek, caddeden işlemek, cana işlemek, cinayet işlemek, cürüm işlemek, çıban gibi işlemek, deftere işlemek, demiri işlemek, deriyi işlemek, günah işlemek, hammaddeyi işlemek, haram işlemek, haritaya işlemek, hesaba işlemek, içine işlemek, kanunun suç saydığı fiilleri işlemek, kapıdan işlemek, konuyu işlemek, listeye işlemek, mekanizma işliyor, metni işlemek, nakış gibi işlemek, nakış işlemek, oya işlemek, sevap işlemek, sim işlemek, sistem işliyor, suç işlemek, süreç işliyor, toprağı işlemek

Çeviriler

[düzenle]
çeviriler

Kaynakça

[düzenle]
"https://tr.wiktionary.org/w/index.php?title=işlemek&oldid=5253924" sayfasından alınmıştır