daire

Türkçe

Söyleniş

IPA^(anahtar): daiˈɾe, daiɾeˈleɾ

• Ses

  (dosya)

• Heceleme: da‧i‧re

Köken

Osmanlı Türkçesi دائره‎ (dâire), Arapça دَائِرَة‎ (dāʾira)

Ad

daire (belirtme hâli daireyi, çoğulu daireler)

Apartmandaki daireler farklı renklerle ayırt ediliyor. (1)

Sarı alan dairedir (6)

1. (iskân) Konut olarak kullanılan bir yapının bölümlerinden her biri.
   • Bu koskoca binanın, pasajın arka tarafında bir kısım daireleri ayrıca kiraya verilmiş. - Halit Fahri Ozansoy
2. Belirli devlet işlerini çevirmekle görevli kuruluşlardan her biri; oda, ofis.
   • 1997:Sunay AKIN, 1997 Katil Kim?, Öküz, 33s. 20

     "Yıllar sonra, Askeri Yargıtay 3. Daire eski üyesi Ahmet Turan şu açıklamayı yapacaktır:"

3. (binalar) Bu kuruluşların içinde çalıştıkları yapı.
   • 2018: Semih ÖZTÜRK, 2018, Önce Dağlar Kar Tutacak, sayfa 58 , Varlık Yayınları

     "Dolmuştan inince fırından iki tane simit alıp daireye doğru koşuyorum."

4. Bir yapı veya gemide belli bir işe ayrılmış bölüm.
   • Yemeği selamlık dairesinin üst katındaki yemek salonunda yediler. - Memduh Şevket Esendal
5. (mecaz) Soyut kavramlarda belli sınır, ölçü.

   Serkeşliklerden vazgeçerek edep ve itaat dairesine dönünüz! - Necip Fazıl Kısakürek

6. (geometri) Bir çemberin içinde kalan düzlem parçası.
   • Dairenin çevresi, çapı ile pi sayısının çarpımına eşittir.
7. (müzik aletleri) Saz takımında usul vurmaya yarayan tef.

Çekimleme

daire adının çekimi

	tekil	çoğul
yalın	daire	daireler
belirtme	daireyi	daireleri
yönelme	daireye	dairelere
bulunma	dairede	dairelerde
ayrılma	daireden	dairelerden
tamlayan	dairenin	dairelerin

iyelik ekleriyle

1. tekil (benim)	tekil	çoğul
yalın	dairem	dairelerim
belirtme	dairemi	dairelerimi
yönelme	daireme	dairelerime
bulunma	dairemde	dairelerimde
ayrılma	dairemden	dairelerimden
tamlayan	dairemin	dairelerimin
2. tekil (senin)	tekil	çoğul
yalın	dairen	dairelerin
belirtme	daireni	dairelerini
yönelme	dairene	dairelerine
bulunma	dairende	dairelerinde
ayrılma	dairenden	dairelerinden
tamlayan	dairenin	dairelerinin
3.tekil (onun)	tekil	çoğul
yalın	dairesi	daireleri
belirtme	dairesini	dairelerini
yönelme	dairesine	dairelerine
bulunma	dairesinde	dairelerinde
ayrılma	dairesinden	dairelerinden
tamlayan	dairesinin	dairelerinin
1. çoğul (bizim)	tekil	çoğul
yalın	dairemiz	dairelerimiz
belirtme	dairemizi	dairelerimizi
yönelme	dairemize	dairelerimize
bulunma	dairemizde	dairelerimizde
ayrılma	dairemizden	dairelerimizden
tamlayan	dairemizin	dairelerimizin
2. çoğul (sizin)	tekil	çoğul
yalın	daireniz	daireleriniz
belirtme	dairenizi	dairelerinizi
yönelme	dairenize	dairelerinize
bulunma	dairenizde	dairelerinizde
ayrılma	dairenizden	dairelerinizden
tamlayan	dairenizin	dairelerinizin
3. çoğul (onların)	tekil	çoğul
yalın	dairesi daireleri	daireleri
belirtme	dairesini dairelerini	dairelerini
yönelme	dairesine dairelerine	dairelerine
bulunma	dairesinde dairelerinde	dairelerinde
ayrılma	dairesinden dairelerinden	dairelerinden
tamlayan	dairesinin dairelerinin	dairelerinin

Deyimler

apartman dairesi, arz dairesi, askerlik dairesi, daire kesmesi, daire parçası, dubleks daire, enlem dairesi, fasit daire, hareket dairesi, harp dairesi, icra dairesi, İslâm dairesi, istihbarat dairesi, kalorifer dairesi, kaza dairesi, kazan dairesi, lojistik dairesi, nüfuz dairesi, saat dairesi, stüdyo daire, uçan daire, vergi dairesi, yarım daire

Çeviriler

çeviriler

• Almanca: Stockwerk (de) n, Amt (de) n, Wohnung (de) d, Kammer (de) d, Kreis (de) e
• Arapça: دَائِرَة‎ (ar) d (dāʾira)
• Arnavutça: kat (sq) e
• Azerice: qat (az), dairə (az)
• Bulgarca: етаж (bg) e (etaj)
• Fince: kerros (fi), kiekko (fi), piiri (fi)
• İngilizce: floor (en), circle (en); office (en); official building (en), chamber (en), cabin (en) (denizcilik), sphere (en)
• İsveççe: våning (sv), krets (sv), ämbete (sv), cirkel (sv)
• Norveççe: sirkel (no), embete (no), myndighet (no)
• Rusça: этаж (ru) (etaj)

Kaynakça

• Türk Dil Kurumuna göre "daire" maddesi

Lazca

Ad

daire

1. daire