burun

Ayrıca bakınız: bürün

Türkçe

Söyleniş

• IPA^(anahtar): [buˈrun]
• Heceleme: bu‧run

Köken

Osmanlı Türkçesi بورون‎ sözcüğünden devralındı

Ad

burun (belirtme hâli burnu, çoğulu burunlar)

İnsan burnu (1)

Ayakkabının burnu çok sivri.(2)

Burun (4)

1. (anatomi)Alınla üst dudak arasında bulunan, çıkıntılı, iki delikli koklama ve solunum organı; koku alma organı:
   • Hayvanca bir hiddet ve tarifi imkânsız bir bayağılıkla müstatil şeklinde açılmış duran bu ağız; baktığı yeri delmek istediği halde aciz içinde boğulmuşa benziyen bu çizgi halindeki gözler; kanatları mübalâğalı bir şekilde yanaklara ka­dar genişliyen ve böylece çehreye daha vahşi bir ifade ve­ren bu burun... Evet, bu, birkaç dakika evvel şurada du­ran Hamdinin, daha doğrusu onun ruhunun resmi idi.

     — 1943, Sabahattin Ali, Kürk Mantolu Madonna, Remzi Kitabevi, s. 18
2. Bazı şeylerin ön ve sivri bölümü:
   • Ayakkabımın burnu hafif açılmış. Ölü Moby Dick gibi duruyor.

     — 2004, Ahmet BÜKE, İzmir Postası'nın Adamları, Kanat Yayınları, s. 121
3. Büyüklük taslama
   • Burnundan yanına varılmıyor.
4. (coğrafya) Karanın, özellikle yüksek ve dağlık kıyılarda türlü şekillerde denize ya da göle uzanmış bölümü
   • Otobüs tepeye varınca denize saplanan o burnu görüyorum.

     — 2020, Mehmet EROĞLU, Yarım Kalan Yürüyüş, İletişim Yayınları, s. 66

Çekimleme

burnun çekimlemesi

hâl	tekil	çoğul
yalın	burun	burunlar
belirtme	burnu	burunları
yönelme	burna	burunlara
bulunma	burunda	burunlarda
ayrılma	burundan	burunlardan
tamlayan	burnun	burunların

iyelik ekleriyle

kişi	tekil	çoğul
1. tekil (benim)
yalın	burnum	burunlarım
belirtme	burnumu	burunlarımı
yönelme	burnuma	burunlarıma
bulunma	burnumda	burunlarımda
ayrılma	burnumdan	burunlarımdan
tamlayan	burnumun	burunlarımın
2. tekil (senin)
yalın	burnun	burunların
belirtme	burnunu	burunlarını
yönelme	burnuna	burunlarına
bulunma	burnunda	burunlarında
ayrılma	burnundan	burunlarından
tamlayan	burnunun	burunlarının
3. tekil (onun)
yalın	burnu	burunları
belirtme	burnunu	burunlarını
yönelme	burnuna	burunlarına
bulunma	burnunda	burunlarında
ayrılma	burnundan	burunlarından
tamlayan	burnunun	burunlarının
1. çoğul (bizim)
yalın	burnumuz	burunlarımız
belirtme	burnumuzu	burunlarımızı
yönelme	burnumuza	burunlarımıza
bulunma	burnumuzda	burunlarımızda
ayrılma	burnumuzdan	burunlarımızdan
tamlayan	burnumuzun	burunlarımızın
2. çoğul (sizin)
yalın	burnunuz	burunlarınız
belirtme	burnunuzu	burunlarınızı
yönelme	burnunuza	burunlarınıza
bulunma	burnunuzda	burunlarınızda
ayrılma	burnunuzdan	burunlarınızdan
tamlayan	burnunuzun	burunlarınızın
3. çoğul (onların)
yalın	burnu	burunları
belirtme	burnunu	burunlarını
yönelme	burnuna	burunlarına
bulunma	burnunda	burunlarında
ayrılma	burnundan	burunlarından
tamlayan	burnunun	burunlarının

Atasözleri

• ağız büzülür, göz süzülür, ille burun, ille burun
• ağızdan burun yakın, kardeşten karın
• atta karın, yiğitte burun
• burun yüzden düşmez

Deyimler

ağız burun birbirine karışmak, ağzı burnu yerinde, burun deliği, burun kanadı, burun kısmı, burnu uzamak, ölümle burun buruna gelmek

Türetilmiş kavramlar

burunlu, Karaburun

Çeviriler

çeviriler

• Almanca: Nase (de) d
• Arapça: أَنْف‎ (ar) e (ʾenf)
• Aşağı Almanca: nosu (nds) d
• Azerice: burun (az)
• Birmanca: နှာခေါင်း (my) (hnahkaung:)
• Bretonca: fri (br) e
• Çekçe: nos (cs)
• Çince: 鼻 (zh) (bí), 鼻子 (zh) (bízi)
• Danca: næse (da)
• Endonezce: hidung (id)
• Ermenice: քիթ (hy) (kʿitʿ)
• Estonca: nina (et)
• Farsça: بینی‎ (fa) (bini)
• Felemenkçe: neus (nl) e, kaap (nl)
• Fince: nenä (fi), niemi (fi)
• Fransızca: nez (fr) e
• Guarani dili: tĩ (gn), apyngua (gn)
• Gürcüce: ცხვირი (ka) (cxviri)
• Haitice: nen (ht)
• Hintçe: नाक (hi) (nāk)
• İbranice: אף‎ (he) e
• İngilizce: nose (en), cape (en)
• İnterlingua dili: naso (ia)
• İskoç İngilizcesi: nose (sco)
• İspanyolca: nariz (es) e, cabo (es) e
• İsveççe: näsa (sv), kap (sv), udde (sv)
• İtalyanca: naso (it) e
• Hunsrik: Naas (hrx) d
• Japonca: 鼻 (ja) (はな, hana)
• Katalanca: nas (ca) e
• Kazakça: мұрын (kk) (mûrın)
• Kırgızca: мурун (ky) (murun)
• Korece: 코 (ko) (ko)
• Kürtçe: difin (ku), poz (ku)
• Lao dili: ດັງ (lo) (dang)
• Latince: nasus (la)
• Lehçe: nos (pl) e
• Letonca: deguns (lv)
• Limburgca: naas (li)
• Litvanca: nosis (lt)
• Lüksemburgca: Nues (lb) d
• Macarca: orr (hu)
• Magindanao dili: ngirung (mdh)
• Malayca: hidung (ms)
• Mançuca: ᠣᡶᠣᡵᠣ (mnc) (oforo)
• Maranao dili: ngirong
• Marathi dili: नाक (mr) (nāk)
• Mokşa dili: шалхка (mdf) ( šalhka )
• Norveççe: nese (no)
• Oksitanca: nas (oc)
• Özbekçe: burun (uz)
• Portekizce: nariz (pt) e, cabo (pt) e
• Reto Romanca: nas (rm)
• Rumence: nas (ro) n
• Rusça: нос (ru) n (nos)
• Slovence: nos (sl) e
• Somalice: san (so)
• Tatarca: borın (tt)
• Ternate dili: ngunu
• Tibetçe: སྣ (bo) (sna)
• Türkmence: burun (tk)
• Ukraynaca: ніс (uk) n (nis)
• Uygurca: بۇرۇن‎ (ug) (burun)
• Yakutça: мурун (sah) (murun)
• Yunanca: μύτη (el) d (mýti), ρίνος (el) (rínos)

Kaynakça

• TDK Türkçe Sözlük'te: "burun".
  TDK Özel Sözlük'te: burun"

Azerice

Ad

burun (belirtme hâli burnu, çoğulu burunlar)

1. (anatomi) burun

Kumanca

Ad

burun

1. eskiden
2. önce

Özbekçe

Ad

burun (çoğulu burunlar)

1. (anatomi) burun

Türkmence

Ad

burun

1. (anatomi) burun