ata

Vikisözlük sitesinden
Şuraya atla: kullan, ara
Disambig.svg Başka anlamlar veya farklı yazılışlar için bakınız: Ata, Áta, atá, āta, åta, äta

Türkçe[düzenle]

Durum Tekil Çoğul
Yalın ata atalar
Belirtme (-i) atayı ataları
Yönelme (-e) ataya atalara
Bulunma (-de) atada atalarda
Çıkma (-den) atadan atalardan
Tamlayan atanın ataların

ata -sı

[düzenle]

[1] (aile) kişinin Dünya'ya gelmesine sebep olan erkek
[2] (aile) dede veya büyükbaba
[3] kimsenin veya bir milletin soyunun dayandığı büyüklerden her biri
[4] canlının evrim sürecinde önceki basamaklarda bulunan canlılardan herhangi biri
[5] (mecaz) alet veya taşıtın eski modelleri veya icat edilmesine yol açan önceki icatlardan biri

Söyleniş[düzenle]

IPA: /aˈta/, çoğulu IPA: /ataˈlaɾ/

Yazılışlar[düzenle]

أتا

Eş anlamlılar[düzenle]

[1] baba, peder
[3] cedd

Çeviriler[düzenle]

Türk lehçeleri[düzenle]

Örnekler[düzenle]

[1] "Ey kız gözüme huri görünürsün / Atan sevmez seni benden ziyade." - Karacaoğlan
[4] "Bilim insanları, tavuğun atasının T. rex olduğuna dair önemli bulgular elde ettiler."

Deyimler[düzenle]

ata et, ite ot vermek
ata nal çakıldığını görmüş, kurbağa ayaklarını uzatmış
işi üç nalla bir ata kalmak
yanlış ata oynamak

Sözcük birliktelikleri[düzenle]

Abdal Ata, ita amiri

Türetilmiş kavramlar[düzenle]

atacı, atalı, atasız, atayla, ataysa
Atabey, atasözü, Atatürk, Atayurt, atiyye, ita, kaynata, matiyye

Kaynakça[düzenle]

  • Türk Dil Kurumu: "ata"
  • Vikipedi maddesi ata
  • Aytaç, Kemal (1992). Kuman Lehçesi Sözlüğü - Codex Cumanicus'un Türkçe Sözlük Dizini. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları. ISBN 975-17-1026-X.
  • Etymological Dictionaries - Andras Rajki
  • KÚNOS, Dr. Ignaz (1902). Şeyh Süleyman Efendi, Çağatayca-Osmanlıca Sözlük. Budapeşte: Section Orientale de la Société Ethnographique Hongroise.


Arnavutça[düzenle]

Adıl[düzenle]

[1] onlar

Azerice[düzenle]

[düzenle]

[1] (aile) ata, baba

Çağatayca[düzenle]

[düzenle]

[1] peder, valid, baba, müsin, ihtiyar, muhterem adam, seyid ata ve peder ata gibi

Eski Türkçe[düzenle]

Eylem[düzenle]

[1] (aile) ata, baba

Gagavuzca[düzenle]

[düzenle]

[1] (aile) ata, baba

Köken[düzenle]

[1] Eski Türkçe: ata

Karaçay Balkarca[düzenle]

[düzenle]

[1] (aile) ata, baba

Kumanca[düzenle]

[düzenle]

[1] (aile) ata, baba

Maorice[düzenle]

[düzenle]

[1] gölge
[2] sabah

Meriam[düzenle]

[düzenle]

[1] büyükbaba ya da büyükanne

Tatarca[düzenle]

[düzenle]

[1] (aile) ata, baba

Türkmence[düzenle]

[düzenle]

[1] (aile) ata, baba
[2] (aile) dede

Yorubaca[düzenle]

[düzenle]

[1] (karabibergiller, baharatlar) karabiber