gün

Ayrıca bakınız: -gun, Gun, Gün, gun, gùn, guṅ, gǔn, gündüz

Türkçe

Köken

Osmanlı Türkçesi كون‎, Eski Türkçe kün‎ (kün).

Söyleniş

• IPA^(anahtar): /ˈɟyn/
• Heceleme: gün

Ad

gün (belirtme hâli günü, çoğulu günler)

1. (gök bilimi) Güneş kelimesinin eş anlamlısı
2. Güneş ışığı
3. gündüz kelimesinin eş anlamlısı
4. Yer yuvarlağının kendi ekseni etrafında bir kez dönmesiyle geçen 24 saatlik süre.
   • eş anlamlısı: ruz
   • Kız kardeşi üç yıl, bir gün olsun canı sıkılmadan yaşadı Tatvan'da.
5. (zaman) İçinde bulunulan zaman.
   • "Aylıkları, günün ihtiyaçları karşısında devede kulak gibi kalıyordu." - Reşat Nuri Güntekin
6. (zaman) Zaman, sıra.
   • Derya'dan önce, onu sıcak koltuğundan kaldırıp Bursa'nın yollarına düşüren ve adına yayınevi kurduğu Öznur'la şimdi adını anmak istemediği o kadından çok çok önce, 12 Eylül günlerinde Sema vardı.

     — 2026, Ethem Baran, Kırkikindiler Bittiğinde, İletişim Yayınları, s. 15
7. Çağ, devir.
8. İyi yaşanmış zaman
   • Zavallı gün görmedi.
9. Bayram niteliğinde özel gün.
   • Şubat biz öykücüler için biraz da 14 Şubat değil midir... 14 Şubat ise 'Dünya Öykü Günü'.

     — 2026, Jale SANCAK, “Yeni Öyküler Arasında”, Varlık, 1421. sayı, s. 94
10. Belirli günlerde ev hanımlarının konuk ağırlamak için yaptıkları toplantı.
    • Yarın Ayşe Hanım'ın günü.

Çekimleme

günün çekimlemesi

hâl	tekil	çoğul
yalın	gün	günler
belirtme	günü	günleri
yönelme	güne	günlere
bulunma	günde	günlerde
ayrılma	günden	günlerden
tamlayan	günün	günlerin

iyelik ekleriyle

kişi	tekil	çoğul
1. tekil (benim)
yalın	günüm	günlerim
belirtme	günümü	günlerimi
yönelme	günüme	günlerime
bulunma	günümde	günlerimde
ayrılma	günümden	günlerimden
tamlayan	günümün	günlerimin
2. tekil (senin)
yalın	günün	günlerin
belirtme	gününü	günlerini
yönelme	gününe	günlerine
bulunma	gününde	günlerinde
ayrılma	gününden	günlerinden
tamlayan	gününün	günlerinin
3. tekil (onun)
yalın	günü	günleri
belirtme	gününü	günlerini
yönelme	gününe	günlerine
bulunma	gününde	günlerinde
ayrılma	gününden	günlerinden
tamlayan	gününün	günlerinin
1. çoğul (bizim)
yalın	günümüz	günlerimiz
belirtme	günümüzü	günlerimizi
yönelme	günümüze	günlerimize
bulunma	günümüzde	günlerimizde
ayrılma	günümüzden	günlerimizden
tamlayan	günümüzün	günlerimizin
2. çoğul (sizin)
yalın	gününüz	günleriniz
belirtme	gününüzü	günlerinizi
yönelme	gününüze	günlerinize
bulunma	gününüzde	günlerinizde
ayrılma	gününüzden	günlerinizden
tamlayan	gününüzün	günlerinizin
3. çoğul (onların)
yalın	günü	günleri
belirtme	gününü	günlerini
yönelme	gününe	günlerine
bulunma	gününde	günlerinde
ayrılma	gününden	günlerinden
tamlayan	gününün	günlerinin

Atasözleri

• ak akçe kara gün içindir
• ak gün ağartır, kara gün karartır
• arife günü aşa ne, bayram günü tıraşa ne?
• arife günü yalan söyleyenin bayram günü yüzü kara çıkar
• bir adama kırk gün ne dersen o olur
• bir günlük ölüye üç gün yiyecek gerek
• buyurmadan tutan evlat, gün doğmadan kalkan avrat, deh demeden yürüyen at
• deliye her gün bayram
• dünya ölümlü, gün akşamlı
• eski diye atma kürkünü; gerek olur bürünürsün bir günü
• fukaranın düşkünü, beyaz giyer kış günü
• gün gelir devran döner
• imece günü bulutlu, görmeyene ne mutlu
• keser döner, sap döner, gün gelir hesap döner
• zenginin azğını, kürk giyer yaz günü
• gün varken davarını eve götür

Deyimler

gün ağarmak, gün almak, gün atmak, gün batmak, gün bugün, gün doğmadan kimliği söylenmez, gün doğmadan neler doğar, gün doğmak, (birine) gün doğmak, güne göre kürk giyinmek gerek, gün eylemek, gün geçer, kin geçmez, gün geçirmek (veya öldürmek), (birine) gün geçmek, gün gibi açık, gün görmemek, gün güne uymaz, gün kavuşmak, gün koymak, günlerden bir gün, günleri gece olmak, günleri sayılı olmak, gün meselesi, gün ola harman ola, gün olur yılı besler, yıl olur günü beslemez, gün saymak, günü kurtarmak, gününü kurtarmak, günü dolmak, günü gününe uymaz, gününü saymak, günlerini saymak], gününü doldurmak, gününü görmek, gününü göstermek, gününü gün etmek, günü yetmek, gün yemek, gün yüzü görmemek, gün yüzü görmemiş söz, gün yüzü görmemiş küfür, gün yüzüne çıkmak

Türetilmiş kavramlar

günâşık, günaşırı, günaydın, gün balı, gün balığı, gün batımı, gün batısı, günbegün, günberi, gün boyu, günçiçeği, gün dikilmesi, gün doğusu, gündöndü, gün dönümü, gün durumu, güngörmez, güngörmüş, gün gülü, gün günden, günısı, gün ışığı, günindi, gün merkezli, gün ortası, günöte, Gün tutulması, gün tün eşitliği, gün yağmuru, gün yayı, gün yeli, bir gün, günden güne, günebakan, günler günü, günübirlik, günü geçmiş, günü gününe, günün adamı, günün birinde, ala gün, artık gün, ay gün takvimi, ay gün yılı, bir gün, ek gün, ertesi gün hapı, her gün, ilk gün zarfı, iyi gün, iyi gün dostu, kara gün, kara gün dostu, mübarek gün, öbür gün, ön gün, öte gün, özel gün kartı, özel gün zarfı, tam gün, yarım gün, bugünkü günde, ana baba günü, arife günü, aşure günü, bayram günü, çalışma günü, doğum günü, güneş günü, halk günü, hesap günü, imza günü, iş günü, kabul günü, kandil günü, kış günü, kıyamet günü, mahşer günü, okuma günü, paça günü, yaş günü, yıldız günü

zaman dilimi

• Afrikaanca: dag (af)
• Almanca: Tag (de) e
• Arapça: يَوْم‎ (ar) e (yevm)
• Aşağı Almanca: Dag (nds)
• Aymaraca: uru (ay)
• Azerice: gün (az)
• Birmanca: နေ့ (my) (ne.)
• Bretonca: deiz (br) e, deizioù (br) e
• Bulgarca: ден (bg) e (den)
• Cava dili: ꦢꦶꦤ (jv) (dina), ꦢꦶꦤ꧀ꦠꦼꦤ꧀ (jv) (dinten)
• Çekçe: den (cs) e
• Çince: 天 (zh) (tiān), 日 (zh) (rì)
• Danca: dag (da)
• Endonezce: hari (id)
• Ermenice: օր (hy) (ōr)
• Eski Türkçe: kün‎ (otk) (kün)
• Esperanto: tago (eo)
• Estonca: päev (et)
• Farsça: روز‎ (fa) (ruz)
• Felemenkçe: dag (nl) e, etmaal (nl) n
• Fince: päivä (fi), vuorokausi (fi)
• Fransızca: jour (fr) e
• Frizce: dei (fy)
• Gagavuzca: gün (gag)
• Galce: dydd (cy)
• Galiçyaca: día (gl)
• Hausaca: rana (ha)
• İbranice: יום‎ (he) e (yom)
• İdo: dio (io)
• İngilizce: day (en)
• İnterlingua: die (ia)
• İrlandaca: lá (ga)
• İspanyolca: día (es) e
• İsveççe: dag (sv) g
• İsviçre Almancası: Tag (de) e
• İtalyanca: giorno (it)
• İzlandaca: dagur (is)
• Japonca: 日 (ja), ひ (ja) (hi), にち (ja) (nichí), 曜日 (ja), ようび (ja) (yōbi), 昼 (ja), ひる (ja) (hirú), 昼間 (ja), ひるま (ja) (hirumá), 日中 (ja), にっちゅう (ja) (nítchū)
• Karakalpakça: kün (kaa)
• Katalanca: dia (ca) e, jorn (ca) e
• Kazakça: күн (kk) (kün)
• Kırgızca: kün (ky)
• Kırım Tatarcası: kün (crh)
• Kürtçe: roj (ku)
• Laoca: ມື້ (lo) (mư̄)
• Latince: dies (la)
• Lehçe: dzień (pl) e; doba (pl) d
• Letonca: diena (lv)
• Litvanca: diena (lt)
• Livice: pǟva (liv)
• Lüksemburgca: Dag (lb)
• Macarca: nap (hu)
• Manksça: laa (gv)
• Norveççe: dag (no)
• Osmanlı Türkçesi: كون‎ (ota)
• Özbekçe: күн (uz)
• Portekizce: dia (pt) e
• Rusça: день (ru) e (denʹ)
• Sırp-Hırvatça: дан (sh) e (dan), dan (sh) e
• Slovakça: deň (sk) e
• Slovence: dan (sl) e
• Tayca: วัน (th) (wan)
• Tatarca: kön (tt), täwlek (tt)
• Ternate dili: wange
• Tibetçe: ཉི་མ (bo) (nyi ma)
• Türkmence: гүн (tk), gün (tk)
• Ukraynaca: день (uk) e (den)
• Uygurca: كۈن‎ (ug) (kün)
• Vepsice: päiv (vep)
• Yahudi Almancası: טאָג‎ (yi) e (tog)
• Yahudi İspanyolcası: diya (lad)
• Yunanca: μέρα (el) d (méra)

Çeviriler

çeviriler

• Almanca: Tag (de) e
• Başkurtça: көн (ba) (kön)
• Eski Türkçe: kün‎ (otk) (kün)
• Estonca: ööpäev (et)
• Fince: vuorokausi (fi), päivänvalo (fi)
• Fransızca: vingt-quatre heures (fr) d
• İngilizce: day (en), daylight (en)
• İsveççe: dygn (sv)
• İsviçre Almancası: Tag (de)
• Katalanca: llum del dia (ca)
• Norveççe: døgn (no)
• Osmanlı Türkçesi: كون‎ (ota)
• Yahudi Almancası: טאָג‎ (yi) (tog)

Kaynakça

• TDK Türkçe Sözlük'te: "gün".
  TDK Özel Sözlük'te: gün"

Azerice

Köken

Eski Türkçe kün‎ (kün).

Söyleniş

• Heceleme: gün

Ad

gün

1. (zaman) gün

Ek okumalar

• Azerice Vikipedi'de gün

Türkmence

Köken

Eski Türkçe kün‎ (kün).

Söyleniş

• Heceleme: gün

Ad

gün

1. (zaman) gün

Ek okumalar

• Türkmence Vikipedi'de gün