sarmak

Türkçe

Eylem

sarmak (üçüncü tekil şahıs geniş zaman çekimi sarar)

çevresini çevirmek, çepeçevre dolanmak
kuşatmak
- 2004: Pınar KÜR, 2004 Küçük Oyuncu, sayfa 137 , Everest Yayınları
  "Dışardan gelen ışıkta yüzünü açık seçik görebiliyordum. "Evi sarmışlar" dedi."
dolayında yer almak.
kaplamak.
- Kültür düşüklüğündeki çöküş, yaygın bir hastalık gibi sarar toplumu. - Necati Cumalı
bir şeyi üzerine başka bir şey koyarak kaplamak.
- Ah işte tövbe ettik bütün suçlarımızdan. Bir gaflet perdesiydi gözlerimizi saran. - Enis Behiç Koryürek
kucaklamak.
Yumak yapmak.
- İpliği sarmak.
Şerit, ip vb.ni başka bir şeyin üzerine dolamak.
Kâğıt veya bir bitki yaprağıyla dürmek.
- "Dolma sarıyorum diye yaprağı parmağıma doladım." - Hüseyin Rahmi Gürpınar
Sarılıp tırmanmak.
- Asma çardağı sardı.
Bir şeyi başka bir şeyin içine koyup onunla kaplamak.
- Kitabı kâğıda sarmak.
Tırmanmak, yükseğe doğru çıkmak.
- 2006: Fahri ERDİNÇ, 2006 Acı Lokma, sayfa 127 , Yordam Kitap
  "İkindi vakti Harta yokuşuna sardık."
Bir görev veya işin yerine getirilmesini başkasına yüklemek.
(mecaz) Sözle saldırmak, tehdit etmek.
- Evdekilerin hepsi bana sarıyor.
Hoşuna gitmek, zevkini okşamak.
Kişinin, bir konuyla ya da kişiyle ilgilenmeye başlaması
- 2018: Ayfer Tunç, 2018 Âşıklar Delidir ya da Yazı Tura, sayfa 51 , Can Sanat Yayınları
  "Sedef'in durup dururken orkideye sarması hayra alamet değil diye düşündüm."

Çekimleme

sarmak eyleminin çekimi

olumlu çekimler
			tekil			çoğul
			ben	sen	o	biz	siz	onlar
bildirme (haber) kipleri	belirli geçmiş	basit	sardım	sardın	sardı	sardık	sardınız	sardılar
		hikâye	sardıydım	sardıydın	sardıydı	sardıydık	sardıydınız	sardıydılar
		rivayet	—	—	—	—	—	—
		şart	sardıysam	sardıysan	sardıysa	sardıysak	sardıysanız	sardıysalar sardılarsa
	belirsiz geçmiş	basit	sarmışım	sarmışsın	sarmış	sarmışız	sarmışsınız	sarmışlar
		hikâye	sarmıştım	sarmıştın	sarmıştı	sarmıştık	sarmıştınız	sarmıştılar
		rivayet	sarmışmışım	sarmışmışsın	sarmışmış	sarmışmışız	sarmışmışsınız	sarmışmışlar
		şart	sarmışsam	sarmışsan	sarmışsa	sarmışsak	sarmışsanız	sarmışsalar sarmışlarsa
	geniş	basit	sararım	sararsın	sarar	sararız	sararsınız	sararlar
		hikâye	sarardım	sarardın	sarardı	sarardık	sarardınız	sarardılar
		rivayet	sararmışım	sararmışsın	sararmış	sararmışız	sararmışsınız	sararmışlar
		şart	sararsam	sararsan	sararsa	sararsak	sararsanız	sararsalar sararlarsa
	şimdiki	basit	sarıyorum	sarıyorsun	sarıyor	sarıyoruz	sarıyorsunuz	sarıyorlar
		hikâye	sarıyordum	sarıyordun	sarıyordu	sarıyorduk	sarıyordunuz	sarıyordular
		rivayet	sarıyormuşum	sarıyormuşsun	sarıyormuş	sarıyormuşuz	sarıyormuşsunuz	sarıyormuşlar
		şart	sarıyorsam	sarıyorsan	sarıyorsa	sarıyorsak	sarıyorsanız	sarıyorsalar sarıyorlarsa
	gelecek	basit	saracağım	saracaksın	saracak	saracağız	saracaksınız	saracaklar
		hikâye	saracaktım	saracaktın	saracaktı	saracaktık	saracaktınız	saracaktılar
		rivayet	saracakmışım	saracakmışsın	saracakmış	saracakmışız	saracakmışsınız	saracakmışlar
		şart	saracaksam	saracaksan	saracaksa	saracaksak	saracaksanız	saracaksalar saracaklarsa
dilek (tasarlama) kipleri	istek	basit	sarayım	sarasın	sara	saralım	sarasınız	saralar
		hikâye	saraydım	saraydın	saraydı	saraydık	saraydınız	saraydılar
		rivayet	saraymışım	saraymışsın	saraymış	saraymışız	saraymışsınız	saraymışlar
		şart	—	—	—	—	—	—
	şart	basit	sarsam	sarsan	sarsa	sarsak	sarsanız	sarsalar
		hikâye	sarsaydım	sarsaydın	sarsaydı	sarsaydık	sarsaydınız	sarsaydılar
		rivayet	sarsaymışım	sarsaymışsın	sarsaymış	sarsaymışız	sarsaymışsınız	sarsaymışlar
		şart	—	—	—	—	—	—
	gereklilik	basit	sarmalıyım	sarmalısın	sarmalı	sarmalıyız	sarmalısınız	sarmalılar
		hikâye	sarmalıydım	sarmalıydın	sarmalıydı	sarmalıydık	sarmalıydınız	sarmalıydılar
		rivayet	sarmalıymışım	sarmalıymışsın	sarmalıymış	sarmalıymışız	sarmalıymışsınız	sarmalıymışlar
		şart	sarmalıysam	sarmalıysan	sarmalıysa	sarmalıysak	sarmalıysanız	sarmalıysalar sarmalılarsa
	emir	basit	—	sar	sarsın	—	sarın sarınız	sarsınlar
		hikâye	—	—	—	—	—	—
		rivayet	—	—	—	—	—	—
		şart	—	—	—	—	—	—
olumsuz çekimler
			tekil			çoğul
			ben	sen	o	biz	siz	onlar
bildirme (haber) kipleri	belirli geçmiş	basit	sarmadım	sarmadın	sarmadı	sarmadık	sarmadınız	sarmadılar
		hikâye	sarmadıydım	sarmadıydın	sarmadıydı	sarmadıydık	sarmadıydınız	sarmadıydılar
		rivayet	—	—	—	—	—	—
		şart	sarmadıysam	sarmadıysan	sarmadıysa	sarmadıysak	sarmadıysanız	sarmadıysalar sarmadılarsa
	belirsiz geçmiş	basit	sarmamışım	sarmamışsın	sarmamış	sarmamışız	sarmamışsınız	sarmamışlar
		hikâye	sarmamıştım	sarmamıştın	sarmamıştı	sarmamıştık	sarmamıştınız	sarmamıştılar
		rivayet	sarmamışmışım	sarmamışmışsın	sarmamışmış	sarmamışmışız	sarmamışmışsınız	sarmamışmışlar
		şart	sarmamışsam	sarmamışsan	sarmamışsa	sarmamışsak	sarmamışsanız	sarmamışsalar sarmamışlarsa
	geniş	basit	sarmam	sarmazsın	sarmaz	sarmayız	sarmazsınız	sarmazlar
		hikâye	sarmazdım	sarmazdın	sarmazdı	sarmazdık	sarmazdınız	sarmazdılar
		rivayet	sarmazmışım	sarmazmışsın	sarmazmış	sarmazmışız	sarmazmışsınız	sarmazmışlar
		şart	sarmazsam	sarmazsan	sarmazsa	sarmazsak	sarmazsanız	sarmazsalar sarmazlarsa
	şimdiki	basit	sarmıyorum	sarmıyorsun	sarmıyor	sarmıyoruz	sarmıyorsunuz	sarmıyorlar
		hikâye	sarmıyordum	sarmıyordun	sarmıyordu	sarmıyorduk	sarmıyordunuz	sarmıyordular
		rivayet	sarmıyormuşum	sarmıyormuşsun	sarmıyormuş	sarmıyormuşuz	sarmıyormuşsunuz	sarmıyormuşlar
		şart	sarmıyorsam	sarmıyorsan	sarmıyorsa	sarmıyorsak	sarmıyorsanız	sarmıyorsalar sarmıyorlarsa
	gelecek	basit	sarmayacağım	sarmayacaksın	sarmayacak	sarmayacağız	sarmayacaksınız	sarmayacaklar
		hikâye	sarmayacaktım	sarmayacaktın	sarmayacaktı	sarmayacaktık	sarmayacaktınız	sarmayacaktılar
		rivayet	sarmayacakmışım	sarmayacakmışsın	sarmayacakmış	sarmayacakmışız	sarmayacakmışsınız	sarmayacakmışlar
		şart	sarmayacaksam	sarmayacaksan	sarmayacaksa	sarmayacaksak	sarmayacaksanız	sarmayacaksalar sarmayacaklarsa
dilek (tasarlama) kipleri	istek	basit	sarmayayım	sarmayasın	sarmaya	sarmayalım	sarmayasınız	sarmayalar
		hikâye	sarmayaydım	sarmayaydın	sarmayaydı	sarmayaydık	sarmayaydınız	sarmayaydılar
		rivayet	sarmayaymışım	sarmayaymışsın	sarmayaymış	sarmayaymışız	sarmayaymışsınız	sarmayaymışlar
		şart	—	—	—	—	—	—
	şart	basit	sarmasam	sarmasan	sarmasa	sarmasak	sarmasanız	sarmasalar
		hikâye	sarmasaydım	sarmasaydın	sarmasaydı	sarmasaydık	sarmasaydınız	sarmasaydılar
		rivayet	sarmasaymışım	sarmasaymışsın	sarmasaymış	sarmasaymışız	sarmasaymışsınız	sarmasaymışlar
		şart	—	—	—	—	—	—
	gereklilik	basit	sarmamalıyım	sarmamalısın	sarmamalı	sarmamalıyız	sarmamalısınız	sarmamalılar
		hikâye	sarmamalıydım	sarmamalıydın	sarmamalıydı	sarmamalıydık	sarmamalıydınız	sarmamalıydılar
		rivayet	sarmamalıymışım	sarmamalıymışsın	sarmamalıymış	sarmamalıymışız	sarmamalıymışsınız	sarmamalıymışlar
		şart	sarmamalıysam	sarmamalıysan	sarmamalıysa	sarmamalıysak	sarmamalıysanız	sarmamalıysalar sarmamalılarsa
	emir	basit	—	sarma	sarmasın	—	sarmayın sarmayınız	sarmasınlar
		hikâye	—	—	—	—	—	—
		rivayet	—	—	—	—	—	—
		şart	—	—	—	—	—	—