tanrı

Ayrıca bakınız: Tanrı

Türkçe

Köken

Eski Türkçe 𐱅𐰭𐰼𐰃‎ (teŋri)

Söyleniş

• IPA^(anahtar): /tanˈɾɯ/
• Heceleme: tan‧rı

Ad

tanrı (belirtme hâli tanrıyı, çoğulu tanrılar)

1. (din) Çok tanrıcılıkta tüm varoluşun temel kaynağı olarak görülen varlık.
   • eş anlamlısı: ilah
   • Bir pagan köylüsünün tanrısı değil, yayılmacı ve yağmacı imparatorların arkasına aldığı ve isimlerinin her biriyle itaat edenlere rahmet yağdıran ve ezeli ve ebedi olan ve gücü otoriteyle kutsallaştıran ve söylemini sözün, müziğin ve dahi ahengin dile gelmiş bütün biçimlerini desteğine koşarak kullarının aklının zerrelerini işgal eden, öteki olmadan olmayan Tanrı'nın gözüydü bu.

     — 2025, Fadime USLU, “Yarınsız Gecenin Ufkuna Doğru”, Sözcükler, 117. sayı, s. 10

Çekimleme

tanrının çekimlemesi

hâl	tekil	çoğul
yalın	tanrı	tanrılar
belirtme	tanrıyı	tanrıları
yönelme	tanrıya	tanrılara
bulunma	tanrıda	tanrılarda
ayrılma	tanrıdan	tanrılardan
tamlayan	tanrının	tanrıların

iyelik ekleriyle

kişi	tekil	çoğul
1. tekil (benim)
yalın	tanrım	tanrılarım
belirtme	tanrımı	tanrılarımı
yönelme	tanrıma	tanrılarıma
bulunma	tanrımda	tanrılarımda
ayrılma	tanrımdan	tanrılarımdan
tamlayan	tanrımın	tanrılarımın
2. tekil (senin)
yalın	tanrın	tanrıların
belirtme	tanrını	tanrılarını
yönelme	tanrına	tanrılarına
bulunma	tanrında	tanrılarında
ayrılma	tanrından	tanrılarından
tamlayan	tanrının	tanrılarının
3. tekil (onun)
yalın	tanrısı	tanrıları
belirtme	tanrısını	tanrılarını
yönelme	tanrısına	tanrılarına
bulunma	tanrısında	tanrılarında
ayrılma	tanrısından	tanrılarından
tamlayan	tanrısının	tanrılarının
1. çoğul (bizim)
yalın	tanrımız	tanrılarımız
belirtme	tanrımızı	tanrılarımızı
yönelme	tanrımıza	tanrılarımıza
bulunma	tanrımızda	tanrılarımızda
ayrılma	tanrımızdan	tanrılarımızdan
tamlayan	tanrımızın	tanrılarımızın
2. çoğul (sizin)
yalın	tanrınız	tanrılarınız
belirtme	tanrınızı	tanrılarınızı
yönelme	tanrınıza	tanrılarınıza
bulunma	tanrınızda	tanrılarınızda
ayrılma	tanrınızdan	tanrılarınızdan
tamlayan	tanrınızın	tanrılarınızın
3. çoğul (onların)
yalın	tanrısı	tanrıları
belirtme	tanrısını	tanrılarını
yönelme	tanrısına	tanrılarına
bulunma	tanrısında	tanrılarında
ayrılma	tanrısından	tanrılarından
tamlayan	tanrısının	tanrılarının

Türetilmiş kavramlar

• tanrıcı, tanrısız

Çeviriler

kendisine tapınılan insanüstü varlık

• Almanca: Gott (de) e, Göttin (de) d
• Arapça: إِلٰه‎ (ar) e (ʾilāh) ، إِلٰهَة‎ (ar) d (ʾilāhe)
• Arnavutça: hy (sq)
• Azerice: tanrı (az)
• Başkurtça: алла (ba) (alla)
• Çuvaşça: турӑ (cv) (tură)
• Felemenkçe: god (nl) e
• Fince: jumala (fi)
• Fransızca: dieu (fr)
• Hintçe: ईश्वर (hi) (īśvar)
• İngilizce: god (en)
• İspanyolca: dio (es)

  Yahudi İspanyolcası: dio (lad)

• İsveççe: gud (sv) g
• İtalyanca: dio (it)
• Latince: Deus (la) e
• Marathi dili: ईश्वर (mr) (īśvar)
• Norveççe: gud (no) e
• Pali dili: deva (pi)
• Sümerce: 𒀭 (sux)
• Şorca: қудай
• Tabasaran dili: аллагь (allah)
• Tatarca: alla (tt), ilah (tt)
• Türkçe:

  Eski Türkçe: çor‎ (otk) (çor), çora‎ (otk) (çora), çur‎ (otk) (çur), çura‎ (otk) (çura), tengri‎ (otk) (tengri); 𐱅𐰭𐰼𐰃‎ (otk) (t²ŋr²i)

  Osmanlı Türkçesi: اله‎ (ota) ،الهه‎ (ota)

• Türkmence: taňry (tk)

tapınılan cisim

• Almanca: Götze (de) e
• Arapça: إِلٰه‎ (ar) e (ʾilāh) ، إِلٰهَة‎ (ar) d (ʾilāhe)
• Türkçe:

  Eski Türkçe: çor‎ (otk) (çor), çora‎ (otk) (çora), çur‎ (otk) (çur), çura‎ (otk) (çura), tengri‎ (otk) (tengri); 𐱅𐰭𐰼𐰃‎ (otk) (t²ŋr²i)

  Osmanlı Türkçesi: اله‎ (ota) ،الهه‎ (ota)

Kaynakça

• TDK Türkçe Sözlük'te: "tanrı".
  TDK Özel Sözlük'te: tanrı"

• Kubbealtı Lugatı'nda "TANRI :"
• Nişanyan Sözlük'te: tanrı.

Ek okumalar

• Vikipedi'de tanrı

Azerice

Diğer yazılışlar
Arap
Kiril	танры
Latin	tanrı

Köken

Eski Türkçe 𐱅𐰭𐰼𐰃‎ (teŋri).

Ad

tanrı

1. (din) tanrı