Leid

Vikisözlük sitesinden
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Disambig.svg Ayrıca bakınız: leid

Almanca[düzenle]

Köken[düzenle]

Orta Yüksek Almanca leit, Eski Yüksek Almanca leid, 9. asırdan beli kullanılmaktadır. Cermen sıfat *leiþa- (iğrenç, üzgün) kelimesinden türetilmiştir.[1]

Söyleniş[düzenle]

[düzenle]

Leid n (tamlayan hâli Leids, çoğulu Leiden)

  1. (artık kullanılmayan sözcükler, yüksek ifade) adaletsizlik, kötülük, fizikî acı
    „In der Novelle Lenz ringt der Held ausdrücklich um die religiöse Sinngebung seines Leids.“[2]
    „Sonbahar romanında kahraman, açıkça çektiği acının dinî mânâsı için mücadele eder."“
    „Mein Vater, mein Vater, jetzt fasst er mich an! Erlkönig hat mir ein Leids getan!“[3]
    „Babam, babam, şimdi bana dokunuyor! Kral canımı yaktı!“
    „Er spricht über das Leid der Schwarzen unter dem Joch der belgischen Kolonialherren, spricht von Rassenhass, Zwangsarbeit und Verfolgungen.“[4]
    „Belçikalı müstemleke idarecilerinin boyunduruğu altında siyahların çektiği acılardan bahsediyor, ırkçı nefret, zorla çalıştırma ve zulümden bahsediyor.“
  2. büyük keder, ruhî acı
    Auch kleine bewaffnete Auseinandersetzungen verursachen unbeschreiblich viel Leid.
    Küçük silahlı çatışmalar bile tarif edilemez acılara sebep oluyor.
    Leid ist eine Krankheit, hatte Friedrich mir erklärt, das du irgendwann zurücklässt wie die Schlange ihre alte Haut, der Hirsch sein Geweih.“[5]
    Acı çekmek bir hastalıktır, dedi Friedrich bana, bir noktada yılan gibi eski derisini, geyik boynuzlarını geride bırakacaksın.“
    „In der Novelle Lenz ringt der Held ausdrücklich um die religiöse Sinngebung seines Leids.“[6]
    „Sonbahar romanında kahraman, açıkça çektiği acının dinî mânâsı için mücadele eder.“

Alt kavramlar[düzenle]

Atasözleri[düzenle]

Deyimler[düzenle]

Karşıt anlamlılar[düzenle]

Eş anlamlılar[düzenle]

Kelime birliktelikleri[düzenle]

  • (adaletsizlik, kötülük): jemandem ein Leid (an)tun, sich ein Leid antun (veraltet: sich ein Leids antun), Leid bringen/über jemanden bringen
  • (büyük keder): es tut mir leid, in Freud und Leid

Türetilmiş kavramlar[düzenle]

fiiller: leiden, leidtun
isimler: Leiden, Leidender, Leidensgefährte, Leidensweg, Leidwesen
sıfatlar: leidensfähig, leider, leidgeprüft, leidig, leidtragend, leidvoll

Kaynakça[düzenle]

  1. Friedrich Kluge, Elmar Seebold tarafından hazırlanmış „Etymologisches Wörterbuch der deutschen Sprache“ (Almancanın etimolojik sözlüğü). 24. gözden geçirilmiş ve genişletilmiş baskısı. Walter de Gruyter, Berlin/New York 2001, ISBN 978-3-11-017473-1, DNB 965096742, kelime: „Leid“, sayfa 567.
  2. H. Krapp (2000 [1957]). Büchner - Die Religion in Geschichte und Gegenwart., Seite 8701.
  3. Der Erlkönig von Goethe
  4. Reymer Klüver (2014). Die letzten Tage des Patrice Lumumba, 140-151, 146. sahifede geçer.
  5. Ulla Hahn (2017). Wir werden erwartet — Roman, 81..
  6. H. Krapp (2000 [1957]). Büchner - Die Religion in Geschichte und Gegenwart., Seite 8701.

Ek okumalar[düzenle]

  • (büyük keder): Vikipedi'de Leid