matematik

Türkçe

Köken

Fransızca mathématiques

Söyleniş

• IPA^(anahtar): [mɑ.tɛ.mɑ.ˈtɪk]
• Heceleme: ma‧te‧ma‧tik

Ad

matematik (belirtme hâli matematiği, çoğulu matematikler)

1. (bilim) aritmetik, cebir, geometri gibi sayı ve ölçü temeline dayanarak niceliklerin özelliklerini inceleyen bilimlerin ortak adı

    Aslında matematik basittir. Mesela x, 3'e eşitse tam üçtür. Fakat 'Adam çok yaşlı.' cümlesi, adamın yaşı belli olmamasına rağmen hemen anlaşılır. Bu, çok kompleks bir varlık olan insanın karmaşık olan lisanı kolayca anlarken basit, yani sanal konuları incelerken zorlanmasındandır.

2. (öğretim) matematik dersi kavramının kısa şekli

Çekimleme

matematiğin çekimlemesi

hâl	tekil	çoğul
yalın	matematik	matematikler
belirtme	matematiği	matematikleri
yönelme	matematiğe	matematiklere
bulunma	matematikte	matematiklerde
ayrılma	matematikten	matematiklerden
tamlayan	matematiğin	matematiklerin

iyelik ekleriyle

kişi	tekil	çoğul
1. tekil (benim)
yalın	matematiğim	matematiklerim
belirtme	matematiğimi	matematiklerimi
yönelme	matematiğime	matematiklerime
bulunma	matematiğimde	matematiklerimde
ayrılma	matematiğimden	matematiklerimden
tamlayan	matematiğimin	matematiklerimin
2. tekil (senin)
yalın	matematiğin	matematiklerin
belirtme	matematiğini	matematiklerini
yönelme	matematiğine	matematiklerine
bulunma	matematiğinde	matematiklerinde
ayrılma	matematiğinden	matematiklerinden
tamlayan	matematiğinin	matematiklerinin
3. tekil (onun)
yalın	matematiği	matematikleri
belirtme	matematiğini	matematiklerini
yönelme	matematiğine	matematiklerine
bulunma	matematiğinde	matematiklerinde
ayrılma	matematiğinden	matematiklerinden
tamlayan	matematiğinin	matematiklerinin
1. çoğul (bizim)
yalın	matematiğimiz	matematiklerimiz
belirtme	matematiğimizi	matematiklerimizi
yönelme	matematiğimize	matematiklerimize
bulunma	matematiğimizde	matematiklerimizde
ayrılma	matematiğimizden	matematiklerimizden
tamlayan	matematiğimizin	matematiklerimizin
2. çoğul (sizin)
yalın	matematiğiniz	matematikleriniz
belirtme	matematiğinizi	matematiklerinizi
yönelme	matematiğinize	matematiklerinize
bulunma	matematiğinizde	matematiklerinizde
ayrılma	matematiğinizden	matematiklerinizden
tamlayan	matematiğinizin	matematiklerinizin
3. çoğul (onların)
yalın	matematiği	matematikleri
belirtme	matematiğini	matematiklerini
yönelme	matematiğine	matematiklerine
bulunma	matematiğinde	matematiklerinde
ayrılma	matematiğinden	matematiklerinden
tamlayan	matematiğinin	matematiklerinin

Eş anlamlılar

• riyaziye (eskimiş)

Üst kavramlar

• yapısal bilim

Alt kavramlar

• aritmetik, cebir, geometri, matematiksel mantık, topoloji, trigonometri

Türetilmiş kavramlar

matematiğin alt kavramları

• matematikçe,
• matematikçi,
• matematikçik,
• matematikî,
• matematikken,
• matematikle,
• matematikli,
• matematikse,
• matematiksel,
• matematiksiz

Çeviriler

matematik

• Afrikaanca: wiskunde (af)
• Almanca: Mathematik (de) d

  • Arapça: رِيَاضِيَّات‎ (ar) d ç (riyāḍiyyāt)

• Arnavutça: matematikë (sq) d
• Azerice: riyaziyyat (az)
• Çekçe: matematika (cs) d
• Eski* Esperanto: matematiko (eo)
• Estonca: matemaatika (et)
• Felemenkçe: wiskunde (nl)
• Fince: matematiikka (fi)
• Fransızca: mathématiques (fr) d

  Batı Frizce: wiskunde (fy)

• Galce: mathemateg (cy)
• Galiçyaca: matemáticas (gl) d
• İbranice: מתמטיקה‎ (he)
• İdo: matematiko (io)
• İngilizce: mathematics (en) ç
• İnterlingua: mathematica (ia)
• İrlandaca: matamaitic (ga)
• İspanyolca: matemáticas (es) d
• İsveççe: matematik (sv) g
• İtalyanca: matematica (it) d
• İzlandaca: stærðfræði (is)
• Katalanca: matemàtica (ca) d
• Korsikaca: matematica (co)
• Kürtçe: matematîk (ku)
• Latince: mathematica (la)
• Lehçe: matematyka (pl)
• Macarca: matematika (hu)

  • Norveççe: matematikk (no) e

• Özbekçe: riyoziyot (uz), matematika (uz)
• Portekizce: matemática (pt) d
• Rusça: математика (ru) (matematika)
• Sardunyaca: matematik (sc)

  Latin: matematika (sh)

• Slovakça: matematika (sk) d
• Svahili dili: hisabati (sw)

  Modern Yunanca: μαθηματικά (el) (mathimatiká)

Ek okumalar

• Vikipedi'de matematik

Ön ad

matematik

1. sayıya dayalı, mantıklı, ince hesaba bağlı

    Eski yorumcular daha ileri gitmiş, Evren'in yaratılmasında ve doğanın kurallarında bile matematik bir öz bulmuşlardır. - H. Taner.

Çeviriler

matematik

• Almanca: matematisch (de)

  • Eski* İngilizce: mathematical (en)

Kaynakça

• TDK Türkçe Sözlük'te: "matematik".
  TDK Özel Sözlük'te: matematik"