uçak

Türkçe

Tek motorlu bir uçak (1)

Uçak (2)

Köken

uçmak kelimesinden gelmektedir. Kelime, Türk dil reformu sırasında türetilmiş olup aslında 'hava meydanı' yerine kullanılması plânlanmıştı. Fakat zamanla 'tayyare' kelimesinin yerine geçerek teklif edilen uçku (“tayyare”)'nin yerini aldı.

Söyleniş

• IPA^(anahtar): [ʊ.ˈtʃak]
• Heceleme: u‧çak

Ad

uçak (belirtme hâli uçağı, çoğulu uçaklar)

1. (havacılık, taşıtlar) Kanatları ile havanın kaldırma kuvvetini kullanıp havada hareket eden taşıma aracı, tayyare
2. (eğlence) Lunaparklarda koltukları uçak biçimli, çalıştırıldığında sağa sola ve yukarı aşağıya hızlıca hareket eden eğlence aracı
   • 2018: Ayfer Tunç, 2018 Âşıklar Delidir ya da Yazı Tura, sayfa 182 , Can Sanat Yayınları

     "Lunaparka gitmişler. Velayet gereği babasının onunla zaman geçirmesi gerekiyormuş. Dönme dolaba, zincirli salıncağa, uçağa, balerine falan binmişler."

Çekimleme

uçak adının çekimi

		tekil	çoğul
yalın		uçak	uçaklar
belirtme		uçağı	uçakları
yönelme		uçağa	uçaklara
bulunma		uçakta	uçaklarda
ayrılma		uçaktan	uçaklardan
tamlayan		uçağın	uçakların
iyelik
		tekil	çoğul
1. tekil	yalın	uçağım	uçaklarım
	belirtme	uçağımı	uçaklarımı
	yönelme	uçağıma	uçaklarıma
	bulunma	uçağımda	uçaklarımda
	ayrılma	uçağımdan	uçaklarımdan
	tamlayan	uçağımın	uçaklarımın
2. tekil	yalın	uçağın	uçakların
	belirtme	uçağını	uçaklarını
	yönelme	uçağına	uçaklarına
	bulunma	uçağında	uçaklarında
	ayrılma	uçağından	uçaklarından
	tamlayan	uçağının	uçaklarının
3. tekil	yalın	uçağı	uçakları
	belirtme	uçağını	uçaklarını
	yönelme	uçağına	uçaklarına
	bulunma	uçağında	uçaklarında
	ayrılma	uçağından	uçaklarından
	tamlayan	uçağının	uçaklarının
1. çoğul	yalın	uçağımız	uçaklarımız
	belirtme	uçağımızı	uçaklarımızı
	yönelme	uçağımıza	uçaklarımıza
	bulunma	uçağımızda	uçaklarımızda
	ayrılma	uçağımızdan	uçaklarımızdan
	tamlayan	uçağımızın	uçaklarımızın
2. çoğul	yalın	uçağınız	uçaklarınız
	belirtme	uçağınızı	uçaklarınızı
	yönelme	uçağınıza	uçaklarınıza
	bulunma	uçağınızda	uçaklarınızda
	ayrılma	uçağınızdan	uçaklarınızdan
	tamlayan	uçağınızın	uçaklarınızın
3. çoğul	yalın	uçağı uçakları
	belirtme	uçağını uçaklarını
	yönelme	uçağına uçaklarına
	bulunma	uçağında uçaklarında
	ayrılma	uçağından uçaklarından
	tamlayan	uçağının uçaklarının

Sözcük birliktelikleri

uçak mezarlığı, uçaksavar, dolmuş uçak, tepkili uçak, avcı uçağı, bombardıman uçağı, deniz uçağı, eğitim uçağı, savaş uçağı, yolcu uçağı, uçak gemisi,

Çeviriler

havacılık

• Almanca: Flieger (de) e (ender), Flugzeug (de) n
• Arapça: طَائِرَة‎ (ar) d (ṭāʾira)
• Arnavutça: aeroplan (sq)
• Azerice: təyyarə (az)
• Baskça: abioi (eu), hegazkin (eu)
• Beyaz Rusça: самалёт (be) (samaljót)
• Bulgarca: самолет (bg) (samolet)
• Danca: flyvemaskine (da), fly (da)
• Ermenice: օդանավ (hy) (ōdanav)
• Esperanto: aeroplano (eo)
• Estonca: lennuk (et)
• Faroe dili: flogfar (fo)
• Felemenkçe: vliegtuig (nl)
• Fince: lentokone (fi)
• Fransızca: avion (fr)
• Frizce: waqavuka (fy)
• Gagavuzca: uçak (gag)
• İdo: aeroplano (io)
• İngilizce: airplane (en) (plane (en)); aeroplane (en)
• İspanyolca: aeroplano (es) e
• İsveççe: flygplan (sv) n
• İtalyanca: aeroplano (it) e
• Kazakça: ушақ (kk) (uşaq)
• Kırgızca: самолёт (ky) (samolyot)
• Lehçe: samolot (pl)
• Macarca: repülőgép (hu)
• Norveççe:

  Bokmål: fly (no) n

• Özbekçe: тайора (uz), tayora (uz)
• Rusça: самолёт (ru) (samolyót)
• Tatarca: oçqıç (tt)

  Kırım Tatarcası: tayyare (crh), uçaq (crh)

• Türkçe:

  Osmanlı Türkçesi: طياره‎ (ota)

• Türkmence: samolýot (tk)
• Ukraynaca: літа́к (uk) (liták)
• Uygurca: ئايرۇپىلان‎ (ug) (ayrupilan)
• Yunanca:

  Modern Yunanca: αεροπλάνο (el) (aeropláno)

Kaynaklar

• Türk Dil Kurumuna göre "uçak" maddesi

Ek okumalar

• Vikipedi'de uçak

Gagavuzca

Söyleniş

• Heceleme: u‧çak

Ad

uçak

1. (havacılık) tayyare, uçak