İçeriğe atla

kelebek

Vikisözlük sitesinden

Türkçe

[düzenle]

Köken

[düzenle]

Eski Türkçe

Söyleniş

[düzenle]
  • IPA(anahtar): /ce.leˈbec/
  • Heceleme: ke‧le‧bek
[düzenle]

kelebek (belirtme hâli kelebeği, çoğulu kelebekler)

Kelebek (1)
Kelebek somun (4)
  1. (kelebekler) Pul kanatlılardan, vücudu, kanatları ince pullarla ve türlü renklerle örtülü, dört kanatlı, çok sayıda türleri olan böceklere verilen genel ad.
    • "Kelebek gibi uçmada ruhumuz / Barış dolu bu yıldız bahçesinde" - Ahmet Muhip Dıranas
  2. (parazitler) Geviş getiren hayvanların karaciğerlerinde yerleşip en çok öd yollarını tıkayan bir cins asalak hayvan.
  3. (hastalık) Bu hayvanın neden olduğu hastalık.
  4. (mühendislik, aletler) vida, somun vb. nesnelerde kolayca çevrilmeye yarayan bölüm.
  5. (moda, erkek) Kısa bıyık.
    • Bıyık çeşitleri ise şöyle; 18-20 yaşlarında delikanlılarda bıyıklar belirti halinde olunca terlemiş, biraz kalınca ve dudaklara kadar uzun olanına kaytan, kalın ve dudak sınırrarını biraz geçmiş olanına pırasa, dudaklarının üzerinde kaba biçimde duranına pos, enli ve hem uzun hem de kalınına pala, üstü dar altı genişlere yastık, kısalara kelebek, yandan yukarıya doğru uçları sivrilmiş olanlara karanfil, dudaklarırıın ucunda kıvrılmışlara vav, bunun 90 derecelik tam tersine Vilhemkâri bıyık denir.
      — Hacer YILDIRIM, 1996, “Osmanlı'dan Bugüne Bıyık Macerası”, Öküz, 31. sayı, s. 4
  6. (argo, silahlar) sustalı çakı.
    • Bu CİNO memleketi Bat­man'a gittiydi, bir Kör Metin vardı, sapığın biri demiş ki ben bu CİNO'nun kafasını kopartıcam, yerine geçicem demiş, bu laf CİNO'nun kulağına gitmiş, bir gece CİNO onun kelebeğini aldı (sustalı bıçak), Kör Metin'in karnına soktu, sonra yatanları kaldırdı, siz de vurun dedi, vur­mayanı ben vurucam dedi, herkes korkusundan vurdu, en sonunda Y... diye bir çocuk vardı, en son o da kalbine soktu.
      — Oktay GÜZELOĞLU, 1999, Yeni Şehir Mobilyaları, s. 55, Parantez Yayınları

Çekimleme

[düzenle]
iyelik ekleriyle
kişi tekil çoğul
1. tekil (benim)
yalın kelebeğim kelebeklerim
belirtme kelebeğimi kelebeklerimi
yönelme kelebeğime kelebeklerime
bulunma kelebeğimde kelebeklerimde
ayrılma kelebeğimden kelebeklerimden
tamlayan kelebeğimin kelebeklerimin
2. tekil (senin)
yalın kelebeğin kelebeklerin
belirtme kelebeğini kelebeklerini
yönelme kelebeğine kelebeklerine
bulunma kelebeğinde kelebeklerinde
ayrılma kelebeğinden kelebeklerinden
tamlayan kelebeğinin kelebeklerinin
3. tekil (onun)
yalın kelebeği kelebekleri
belirtme kelebeğini kelebeklerini
yönelme kelebeğine kelebeklerine
bulunma kelebeğinde kelebeklerinde
ayrılma kelebeğinden kelebeklerinden
tamlayan kelebeğinin kelebeklerinin
1. çoğul (bizim)
yalın kelebeğimiz kelebeklerimiz
belirtme kelebeğimizi kelebeklerimizi
yönelme kelebeğimize kelebeklerimize
bulunma kelebeğimizde kelebeklerimizde
ayrılma kelebeğimizden kelebeklerimizden
tamlayan kelebeğimizin kelebeklerimizin
2. çoğul (sizin)
yalın kelebeğiniz kelebekleriniz
belirtme kelebeğinizi kelebeklerinizi
yönelme kelebeğinize kelebeklerinize
bulunma kelebeğinizde kelebeklerinizde
ayrılma kelebeğinizden kelebeklerinizden
tamlayan kelebeğinizin kelebeklerinizin
3. çoğul (onların)
yalın kelebeği kelebekleri
belirtme kelebeğini kelebeklerini
yönelme kelebeğine kelebeklerine
bulunma kelebeğinde kelebeklerinde
ayrılma kelebeğinden kelebeklerinden
tamlayan kelebeğinin kelebeklerinin

Ön ad

[düzenle]

kelebek (karşılaştırma daha kelebek, üstünlük en kelebek)

  1. Biçim olarak bu böceklere benzeyen.
    • "Kaymakam Bey jaketataylı, kelebek kravatlıdır." - Tarık Buğra

Türetilmiş Kavramlar

[düzenle]

kelebek camı, kelebek çiçeği, kelebek etkisi, kelebek gözlük, kelebek otu, akkelebek, kuyruklu kelebek, bal kelebeği, ipek böceği kelebeği

Çeviriler

[düzenle]
çeviriler

Kaynakça

[düzenle]

Ek okumalar

[düzenle]

Vikipedi'de kelebek

"https://tr.wiktionary.org/w/index.php?title=kelebek&oldid=5725996" sayfasından alınmıştır