fırın

Ayrıca bakınız: firîn

Türkçe

Köken

• Arapça فرن‎ (furn, “ekmek veya yemek fırını”) sözcüğünden. Bu sözcük Orta Yunanca φοῦρνος (phoûrnos, “fırın”) sözcüğünden alıntıdır. Orta Yunanca sözcük Latince fornus veya furnus (“fırın”) sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Hintavrupa Anadili tanıksız veya yeniden kurulmuş *gʷʰr̥-nó-s biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadili tanıksız veya yeniden kurulmuş *gʷʰer- (ateş veya közle) ısıtmak kökünden türetilmiştir.

Söyleniş

• IPA^(anahtar): /fɯˈɾɯn/
• Heceleme: fı‧rın

Ad

fırın (belirtme hâli fırını, çoğulu fırınlar)

Fırın (3)

1. (mutfak eşyaları) içinde genellikle odun yanan, her yanda aynı derecede ısı oluşturarak ekmek, pasta vb. pişirmeye yarayan, tavanı tonoz biçiminde, önünde tek açıklık bulunan ocak
   • Pastacı fırını.
2. bu ocakta pişirilmiş
3. (işletmeler) ekmek, pasta vb.nin pişirildiği ve satıldığı dükkân
4. (aletler) elektrik, tüp gaz ve doğal gazla çalışan, yiyecekleri pişirmeye veya ısıtmaya yarayan alet
   • Elektrik fırını
5. bir maddenin fiziksel veya kimyasal değişime uğratılması amacıyla içinde ısıtıldığı araç

Çekimleme

fırının çekimlemesi

hâl	tekil	çoğul
yalın	fırın	fırınlar
belirtme	fırını	fırınları
yönelme	fırına	fırınlara
bulunma	fırında	fırınlarda
ayrılma	fırından	fırınlardan
tamlayan	fırının	fırınların

iyelik ekleriyle

kişi	tekil	çoğul
1. tekil (benim)
yalın	fırınım	fırınlarım
belirtme	fırınımı	fırınlarımı
yönelme	fırınıma	fırınlarıma
bulunma	fırınımda	fırınlarımda
ayrılma	fırınımdan	fırınlarımdan
tamlayan	fırınımın	fırınlarımın
2. tekil (senin)
yalın	fırının	fırınların
belirtme	fırınını	fırınlarını
yönelme	fırınına	fırınlarına
bulunma	fırınında	fırınlarında
ayrılma	fırınından	fırınlarından
tamlayan	fırınının	fırınlarının
3. tekil (onun)
yalın	fırını	fırınları
belirtme	fırınını	fırınlarını
yönelme	fırınına	fırınlarına
bulunma	fırınında	fırınlarında
ayrılma	fırınından	fırınlarından
tamlayan	fırınının	fırınlarının
1. çoğul (bizim)
yalın	fırınımız	fırınlarımız
belirtme	fırınımızı	fırınlarımızı
yönelme	fırınımıza	fırınlarımıza
bulunma	fırınımızda	fırınlarımızda
ayrılma	fırınımızdan	fırınlarımızdan
tamlayan	fırınımızın	fırınlarımızın
2. çoğul (sizin)
yalın	fırınınız	fırınlarınız
belirtme	fırınınızı	fırınlarınızı
yönelme	fırınınıza	fırınlarınıza
bulunma	fırınınızda	fırınlarınızda
ayrılma	fırınınızdan	fırınlarınızdan
tamlayan	fırınınızın	fırınlarınızın
3. çoğul (onların)
yalın	fırını	fırınları
belirtme	fırınını	fırınlarını
yönelme	fırınına	fırınlarına
bulunma	fırınında	fırınlarında
ayrılma	fırınından	fırınlarından
tamlayan	fırınının	fırınlarının

Atasözleri

• adam oluncaya kadar kırk fırın ekmek ister
• aç köpek fırın deler

Türetilmiş Kavramlar

elektrik fırını, fırında hamur, fırında makarna, fırın kebabı, fırın süpürgesi, mikrodalga fırın, pastacı fırını

Çeviriler

çeviriler

• Almanca: Ofen (de) e
• Azerice: təndir (az), fırnı (az)
• Danca: ovn (da)
• Fince: uuni (fi)
• Fransızca: four (fr) e
• İngilizce: furnace (en); oven (en)
• İspanyolca: horno (es) e
• İsveççe: ugn (sv)
• Karaçay Balkarca: duhavay (krc)
• Kırım Tatarcası: furun (crh), pırım (crh)

Kaynakça

• TDK Türkçe Sözlük'te: "fırın".
  TDK Özel Sözlük'te: fırın"

• Nişanyan Sözlük'te: fırın.

Ek okumalar

Vikipedi'de fırın