dinlenmek

Kadın, dinleniyor. (1)

Et, buzhanede dinleniyor. (2)

Türkçe

Köken

• Eski Türkçe [alfabe isteniyor] (tin-) veya [alfabe isteniyor] (tın-, “soluk almak, nefes almak”) fiilinden evrilmiştir.

Söyleniş

• IPA^(anahtar): /din.lenˈmec/
• Heceleme: din‧len‧mek

Eylem

dinlenmek (üçüncü tekil şahıs geniş zaman çekimi dinlenir)

1. güç kazanmak için çalışmaya ara vermek, yorgunluğunu gidermek; istirahat etmek
2. Bazı yiyecek ve içeceklerin tadını arttırmak, kolay pişmesini sağlamak gibi sebeplerle bir süre bekletmek.

Köken

dinle + -n + -mek

Söyleniş

• IPA^(anahtar): /din.lenˈmec/
• Heceleme: din‧len‧mek

Eylem

dinlenmek (üçüncü tekil şahıs geniş zaman çekimi dinlenir)

1. dinleme işine konu olmak.
   • Tanıkların dinlenmesine geçildi.

     — 1996, Faruk EREM, Bir Ceza Avukatının Anıları, s. 28
2. Önemsenmek, öğüdü yerine getirilmek.
   • Sözüm dinlendi.

Çekimleme

dinlenmek eyleminin çekimi

olumlu çekimler
			tekil			çoğul
			ben	sen	o	biz	siz	onlar
bildirme (haber) kipleri	belirli geçmiş	basit	dinlendim	dinlendin	dinlendi	dinlendik	dinlendiniz	dinlendiler
		hikâye	dinlendiydim	dinlendiydin	dinlendiydi	dinlendiydik	dinlendiydiniz	dinlendiydiler
		rivayet	—	—	—	—	—	—
		şart	dinlendiysem	dinlendiysen	dinlendiyse	dinlendiysek	dinlendiyseniz	dinlendiyseler dinlendilerse
	belirsiz geçmiş	basit	dinlenmişim	dinlenmişsin	dinlenmiş	dinlenmişiz	dinlenmişsiniz	dinlenmişler
		hikâye	dinlenmiştim	dinlenmiştin	dinlenmişti	dinlenmiştik	dinlenmiştiniz	dinlenmiştiler
		rivayet	dinlenmişmişim	dinlenmişmişsin	dinlenmişmiş	dinlenmişmişiz	dinlenmişmişsiniz	dinlenmişmişler
		şart	dinlenmişsem	dinlenmişsen	dinlenmişse	dinlenmişsek	dinlenmişseniz	dinlenmişseler dinlenmişlerse
	geniş	basit	dinlenirim	dinlenirsin	dinlenir	dinleniriz	dinlenirsiniz	dinlenirler
		hikâye	dinlenirdim	dinlenirdin	dinlenirdi	dinlenirdik	dinlenirdiniz	dinlenirdiler
		rivayet	dinlenirmişim	dinlenirmişsin	dinlenirmiş	dinlenirmişiz	dinlenirmişsiniz	dinlenirmişler
		şart	dinlenirsem	dinlenirsen	dinlenirse	dinlenirsek	dinlenirseniz	dinlenirseler dinlenirlerse
	şimdiki	basit	dinleniyorum	dinleniyorsun	dinleniyor	dinleniyoruz	dinleniyorsunuz	dinleniyorlar
		hikâye	dinleniyordum	dinleniyordun	dinleniyordu	dinleniyorduk	dinleniyordunuz	dinleniyordular
		rivayet	dinleniyormuşum	dinleniyormuşsun	dinleniyormuş	dinleniyormuşuz	dinleniyormuşsunuz	dinleniyormuşlar
		şart	dinleniyorsam	dinleniyorsan	dinleniyorsa	dinleniyorsak	dinleniyorsanız	dinleniyorsalar dinleniyorlarsa
	gelecek	basit	dinleneceğim	dinleneceksin	dinlenecek	dinleneceğiz	dinleneceksiniz	dinlenecekler
		hikâye	dinlenecektim	dinlenecektin	dinlenecekti	dinlenecektik	dinlenecektiniz	dinlenecektiler
		rivayet	dinlenecekmişim	dinlenecekmişsin	dinlenecekmiş	dinlenecekmişiz	dinlenecekmişsiniz	dinlenecekmişler
		şart	dinleneceksem	dinleneceksen	dinlenecekse	dinleneceksek	dinlenecekseniz	dinlenecekseler dinleneceklerse
dilek (tasarlama) kipleri	istek	basit	dinleneyim	dinlenesin	dinlene	dinlenelim	dinlenesiniz	dinleneler
		hikâye	dinleneydim	dinleneydin	dinleneydi	dinleneydik	dinleneydiniz	dinleneydiler
		rivayet	dinleneymişim	dinleneymişsin	dinleneymiş	dinleneymişiz	dinleneymişsiniz	dinleneymişler
		şart	—	—	—	—	—	—
	şart	basit	dinlensem	dinlensen	dinlense	dinlensek	dinlenseniz	dinlenseler
		hikâye	dinlenseydim	dinlenseydin	dinlenseydi	dinlenseydik	dinlenseydiniz	dinlenseydiler
		rivayet	dinlenseymişim	dinlenseymişsin	dinlenseymiş	dinlenseymişiz	dinlenseymişsiniz	dinlenseymişler
		şart	—	—	—	—	—	—
	gereklilik	basit	dinlenmeliyim	dinlenmelisin	dinlenmeli	dinlenmeliyiz	dinlenmelisiniz	dinlenmeliler
		hikâye	dinlenmeliydim	dinlenmeliydin	dinlenmeliydi	dinlenmeliydik	dinlenmeliydiniz	dinlenmeliydiler
		rivayet	dinlenmeliymişim	dinlenmeliymişsin	dinlenmeliymiş	dinlenmeliymişiz	dinlenmeliymişsiniz	dinlenmeliymişler
		şart	dinlenmeliysem	dinlenmeliysen	dinlenmeliyse	dinlenmeliysek	dinlenmeliyseniz	dinlenmeliyseler dinlenmelilerse
	emir	basit	—	dinlen	dinlensin	—	dinlenin dinleniniz	dinlensinler
		hikâye	—	—	—	—	—	—
		rivayet	—	—	—	—	—	—
		şart	—	—	—	—	—	—
olumsuz çekimler
			tekil			çoğul
			ben	sen	o	biz	siz	onlar
bildirme (haber) kipleri	belirli geçmiş	basit	dinlenmedim	dinlenmedin	dinlenmedi	dinlenmedik	dinlenmediniz	dinlenmediler
		hikâye	dinlenmediydim	dinlenmediydin	dinlenmediydi	dinlenmediydik	dinlenmediydiniz	dinlenmediydiler
		rivayet	—	—	—	—	—	—
		şart	dinlenmediysem	dinlenmediysen	dinlenmediyse	dinlenmediysek	dinlenmediyseniz	dinlenmediyseler dinlenmedilerse
	belirsiz geçmiş	basit	dinlenmemişim	dinlenmemişsin	dinlenmemiş	dinlenmemişiz	dinlenmemişsiniz	dinlenmemişler
		hikâye	dinlenmemiştim	dinlenmemiştin	dinlenmemişti	dinlenmemiştik	dinlenmemiştiniz	dinlenmemiştiler
		rivayet	dinlenmemişmişim	dinlenmemişmişsin	dinlenmemişmiş	dinlenmemişmişiz	dinlenmemişmişsiniz	dinlenmemişmişler
		şart	dinlenmemişsem	dinlenmemişsen	dinlenmemişse	dinlenmemişsek	dinlenmemişseniz	dinlenmemişseler dinlenmemişlerse
	geniş	basit	dinlenmem	dinlenmezsin	dinlenmez	dinlenmeyiz	dinlenmezsiniz	dinlenmezler
		hikâye	dinlenmezdim	dinlenmezdin	dinlenmezdi	dinlenmezdik	dinlenmezdiniz	dinlenmezdiler
		rivayet	dinlenmezmişim	dinlenmezmişsin	dinlenmezmiş	dinlenmezmişiz	dinlenmezmişsiniz	dinlenmezmişler
		şart	dinlenmezsem	dinlenmezsen	dinlenmezse	dinlenmezsek	dinlenmezseniz	dinlenmezseler dinlenmezlerse
	şimdiki	basit	dinlenmiyorum	dinlenmiyorsun	dinlenmiyor	dinlenmiyoruz	dinlenmiyorsunuz	dinlenmiyorlar
		hikâye	dinlenmiyordum	dinlenmiyordun	dinlenmiyordu	dinlenmiyorduk	dinlenmiyordunuz	dinlenmiyordular
		rivayet	dinlenmiyormuşum	dinlenmiyormuşsun	dinlenmiyormuş	dinlenmiyormuşuz	dinlenmiyormuşsunuz	dinlenmiyormuşlar
		şart	dinlenmiyorsam	dinlenmiyorsan	dinlenmiyorsa	dinlenmiyorsak	dinlenmiyorsanız	dinlenmiyorsalar dinlenmiyorlarsa
	gelecek	basit	dinlenmeyeceğim	dinlenmeyeceksin	dinlenmeyecek	dinlenmeyeceğiz	dinlenmeyeceksiniz	dinlenmeyecekler
		hikâye	dinlenmeyecektim	dinlenmeyecektin	dinlenmeyecekti	dinlenmeyecektik	dinlenmeyecektiniz	dinlenmeyecektiler
		rivayet	dinlenmeyecekmişim	dinlenmeyecekmişsin	dinlenmeyecekmiş	dinlenmeyecekmişiz	dinlenmeyecekmişsiniz	dinlenmeyecekmişler
		şart	dinlenmeyeceksem	dinlenmeyeceksen	dinlenmeyecekse	dinlenmeyeceksek	dinlenmeyecekseniz	dinlenmeyecekseler dinlenmeyeceklerse
dilek (tasarlama) kipleri	istek	basit	dinlenmeyeyim	dinlenmeyesin	dinlenmeye	dinlenmeyelim	dinlenmeyesiniz	dinlenmeyeler
		hikâye	dinlenmeyeydim	dinlenmeyeydin	dinlenmeyeydi	dinlenmeyeydik	dinlenmeyeydiniz	dinlenmeyeydiler
		rivayet	dinlenmeyeymişim	dinlenmeyeymişsin	dinlenmeyeymiş	dinlenmeyeymişiz	dinlenmeyeymişsiniz	dinlenmeyeymişler
		şart	—	—	—	—	—	—
	şart	basit	dinlenmesem	dinlenmesen	dinlenmese	dinlenmesek	dinlenmeseniz	dinlenmeseler
		hikâye	dinlenmeseydim	dinlenmeseydin	dinlenmeseydi	dinlenmeseydik	dinlenmeseydiniz	dinlenmeseydiler
		rivayet	dinlenmeseymişim	dinlenmeseymişsin	dinlenmeseymiş	dinlenmeseymişiz	dinlenmeseymişsiniz	dinlenmeseymişler
		şart	—	—	—	—	—	—
	gereklilik	basit	dinlenmemeliyim	dinlenmemelisin	dinlenmemeli	dinlenmemeliyiz	dinlenmemelisiniz	dinlenmemeliler
		hikâye	dinlenmemeliydim	dinlenmemeliydin	dinlenmemeliydi	dinlenmemeliydik	dinlenmemeliydiniz	dinlenmemeliydiler
		rivayet	dinlenmemeliymişim	dinlenmemeliymişsin	dinlenmemeliymiş	dinlenmemeliymişiz	dinlenmemeliymişsiniz	dinlenmemeliymişler
		şart	dinlenmemeliysem	dinlenmemeliysen	dinlenmemeliyse	dinlenmemeliysek	dinlenmemeliyseniz	dinlenmemeliyseler dinlenmemelilerse
	emir	basit	—	dinlenme	dinlenmesin	—	dinlenmeyin dinlenmeyiniz	dinlenmesinler
		hikâye	—	—	—	—	—	—
		rivayet	—	—	—	—	—	—
		şart	—	—	—	—	—	—

Türetilmiş kavramlar

1. durup dinlenmeden

Çeviriler

çeviriler

• Almanca: [1] sich ausruhen (de)
• Azerice: dincəlmək (az)
• Eski Türkçe: aruklamak‎ (otk) (aruklamak)
• İngilizce: [1] to relax (en)
• Türkmence: dyynç almak (tk)

Kaynakça

• TDK Türkçe Sözlük'te: "dinlenmek".
  TDK Özel Sözlük'te: dinlenmek"

• Kubbealtı Lugatı'nda "DİNLENMEK :"
• Nişanyan Sözlük'te: dinlenmek.