proto dil

Türkçe

Köken

proto + dil; muhtemelen İngilizce proto-language ifadesinden çeviri yoluyla. Proto sözcüğü, güncel TDK sözlüğünde yer almasa da Türkçe kaynaklarda zaman zaman yer alan bir sözcüktür ve girdinin eş anlamlısı ana dil ifadesindeki ana sözcüğüyle aynı anlama gelmektedir. ana dili ile karıştırılmamalıdır.

Söyleniş

• IPA^(anahtar): /ˈpɾo.to diɫ/

Ad

proto dil (belirtme hâli proto dili, çoğulu proto diller)

1. (dil bilimi) Artık bilinmeyen ortak bir ata dilinin biçimini ve özelliklerini çıkarmak için mevcut dillerdeki benzerlikleri inceleyerek yeniden inşa edilen ve varsayımlara dayanan dil.

Çekimleme

proto dil adının çekimi

hâl	tekil	çoğul
yalın	proto dil	proto diller
belirtme	proto dili	proto dilleri
yönelme	proto dile	proto dillere
bulunma	proto dilde	proto dillerde
ayrılma	proto dilden	proto dillerden
tamlayan	proto dilin	proto dillerin

iyelik ekleriyle

kişi	tekil	çoğul
1. tekil (benim)
yalın	proto dilim	proto dillerim
belirtme	proto dilimi	proto dillerimi
yönelme	proto dilime	proto dillerime
bulunma	proto dilimde	proto dillerimde
ayrılma	proto dilimden	proto dillerimden
tamlayan	proto dilimin	proto dillerimin
2. tekil (senin)
yalın	proto dilin	proto dillerin
belirtme	proto dilini	proto dillerini
yönelme	proto diline	proto dillerine
bulunma	proto dilinde	proto dillerinde
ayrılma	proto dilinden	proto dillerinden
tamlayan	proto dilinin	proto dillerinin
3. tekil (onun)
yalın	proto dili	proto dilleri
belirtme	proto dilini	proto dillerini
yönelme	proto diline	proto dillerine
bulunma	proto dilinde	proto dillerinde
ayrılma	proto dilinden	proto dillerinden
tamlayan	proto dilinin	proto dillerinin
1. çoğul (bizim)
yalın	proto dilimiz	proto dillerimiz
belirtme	proto dilimizi	proto dillerimizi
yönelme	proto dilimize	proto dillerimize
bulunma	proto dilimizde	proto dillerimizde
ayrılma	proto dilimizden	proto dillerimizden
tamlayan	proto dilimizin	proto dillerimizin
2. çoğul (sizin)
yalın	proto diliniz	proto dilleriniz
belirtme	proto dilinizi	proto dillerinizi
yönelme	proto dilinize	proto dillerinize
bulunma	proto dilinizde	proto dillerinizde
ayrılma	proto dilinizden	proto dillerinizden
tamlayan	proto dilinizin	proto dillerinizin
3. çoğul (onların)
yalın	proto dili	proto dilleri
belirtme	proto dilini	proto dillerini
yönelme	proto diline	proto dillerine
bulunma	proto dilinde	proto dillerinde
ayrılma	proto dilinden	proto dillerinden
tamlayan	proto dilinin	proto dillerinin

Eş anlamlılar

• ana dil

Üst kavramlar

• dil

Çeviriler

yeniden inşa yöntemine dayanarak oluşturulan öncül dil

• Almanca: Ursprache (de) d
• Bulgarca: праези́к (bg) e (praezík)
• Çekçe: prajazyk (cs) e
• Danca: ursprog (da)
• Ermenice: նախալեզու (hy) (naxalezu)
• Esperanto dili: pralingvo (eo)
• Estonca: algkeel (et)
• Felemenkçe: vooroudertaal (nl)
• Fince: kantakieli (fi)
• Fransızca: protolangue (fr) d
• Galiçyaca: protolingua (gl) d
• Gürcüce: ფუძეენა (ka) (puʒeena), წინარე ენა (ka) (c̣inare ena), პროტო-ენა (ka) (ṗroṭo-ena)
• Hintçe: आदिभाषा (hi) d (ādibhāṣā)
• İngilizce: proto-language (en), ur-language (en), Ursprache (en)
• İspanyolca: protolengua (es) d
• İsveççe: urspråk (sv)
• İtalyanca: protolingua (it) d
• İzlandaca: frummál (is)
• Katalanca: protollengua (ca) d
• Kazakça: ататіл (kk) (atatĭl), тектіл (kk) (tektĭl), түптіл (kk) (tüptĭl)
• Korece: 프로토어 (ko) (peuroto-eo)
• Lehçe: prajęzyk (pl) e
• Litvanca: prokalbė (lt) d
• Macarca: alapnyelv (hu), ősnyelv (hu), protonyelv (hu)
• Makedonca: прајазик (mk) e (prayazik)
• Norveççe: urspråk (no)
• Portekizce: protolíngua (pt) d
• Rumence: protolimbă (ro) d
• Rusça: праязы́к (ru) e (prayazı́k)
• Slovakça: prajazyk (sk) e, protojazyk (sk) e
• Ukraynaca: прамо́ва (uk) d (pramóva)
• Vietnamca: ngôn ngữ nguyên thủy (vi), ngôn ngữ tổ tiên chung (vi)
• Yunanca: πρωτογλώσσα (el) d (protoglóssa)

Ek okumalar

• Vikipedi'de proto dil