muamele

Türkçe

Köken

Arapça معاملة‎ (muˁāmala(t), “karşılıklı iş yapma, işlem, alış veriş”) sözcüğünden. Bu sözcük Arapça عمل‎ (ˁamala, “işledi, yaptı”) fiilinin mufāˁala(t) vezninde masdarıdır.

Söyleniş

• IPA^(anahtar): /mu.a.meˈle/
• Heceleme: mu‧a‧me‧le

Ad

muamele (belirtme hâli muameleyi, çoğulu muameleler)

1. (etik) davranış
   • Bana karşı olan muamelesini beğenmedim.
2. Yol, yöntem
   • Bu adam muamele bilmiyor.
3. işlem
   • Okul muamelelerini ailesiyle yapanlara yan gözle bakar, kendi işimi kendim yapabildiğim için gururlanırdım. .

     — 1996, Aygül YAPICI, “Mutfağımın Tavanı”, Öküz, 12. sayı, s. 12
4. (kimya) işlem
5. (ticaret) alışveriş
   • Borsada bugün muamele olmadı.
6. (argo, fahişelik) Cinsel ilişki
   • Kimse Sebahat'ın muamelesinden kuşkulanmamıştı. Zira ekibin üçte ikisi belsoğukluğuna yakalandı.

     — 2004, Ahmet BÜKE, İzmir Postası'nın Adamları, Kanat Yayınları, s. 123

Çekimleme

muamelenin çekimlemesi

hâl	tekil	çoğul
yalın	muamele	muameleler
belirtme	muameleyi	muameleleri
yönelme	muameleye	muamelelere
bulunma	muamelede	muamelelerde
ayrılma	muameleden	muamelelerden
tamlayan	muamelenin	muamelelerin

iyelik ekleriyle

kişi	tekil	çoğul
1. tekil (benim)
yalın	muamelem	muamelelerim
belirtme	muamelemi	muamelelerimi
yönelme	muameleme	muamelelerime
bulunma	muamelemde	muamelelerimde
ayrılma	muamelemden	muamelelerimden
tamlayan	muamelemin	muamelelerimin
2. tekil (senin)
yalın	muamelen	muamelelerin
belirtme	muameleni	muamelelerini
yönelme	muamelene	muamelelerine
bulunma	muamelende	muamelelerinde
ayrılma	muamelenden	muamelelerinden
tamlayan	muamelenin	muamelelerinin
3. tekil (onun)
yalın	muamelesi	muameleleri
belirtme	muamelesini	muamelelerini
yönelme	muamelesine	muamelelerine
bulunma	muamelesinde	muamelelerinde
ayrılma	muamelesinden	muamelelerinden
tamlayan	muamelesinin	muamelelerinin
1. çoğul (bizim)
yalın	muamelemiz	muamelelerimiz
belirtme	muamelemizi	muamelelerimizi
yönelme	muamelemize	muamelelerimize
bulunma	muamelemizde	muamelelerimizde
ayrılma	muamelemizden	muamelelerimizden
tamlayan	muamelemizin	muamelelerimizin
2. çoğul (sizin)
yalın	muameleniz	muameleleriniz
belirtme	muamelenizi	muamelelerinizi
yönelme	muamelenize	muamelelerinize
bulunma	muamelenizde	muamelelerinizde
ayrılma	muamelenizden	muamelelerinizden
tamlayan	muamelenizin	muamelelerinizin
3. çoğul (onların)
yalın	muamelesi	muameleleri
belirtme	muamelesini	muamelelerini
yönelme	muamelesine	muamelelerine
bulunma	muamelesinde	muamelelerinde
ayrılma	muamelesinden	muamelelerinden
tamlayan	muamelesinin	muamelelerinin

Çeviriler

çeviriler

• Azerice: müamilə (az)
• Fince: käytös (fi), menettelytapa (fi), prosessi (fi), osto ja myynti (fi)
• İbranice: התייחסות‎ (he) (hitya'khasut), הלך רוח‎ (he) (helekh ruakh)
• İngilizce: process (en)

Kaynakça

• TDK Türkçe Sözlük'te: "muamele".
  TDK Özel Sözlük'te: muamele"

• Kubbealtı Lugatı'nda "MUAMELE :"
• Nişanyan Sözlük'te: muamele.
• Aktunç, Hulki (2001). Büyük Argo Sözlüğü, YKY, İstanbul. ISBN 975-363-864-7