Tengri
Konu başlıkları |
[değiştir]
[değiştir] 
Özel ad
Anlamlar
Örnekler
- "Allah Tengri" İlahi Allah'ım anlamında kullanılmıştır. Dede Korkut
- “Kafirler –Allah’ın gazabı üzerlerine olsun- göğe “tengri” derler, aynı zamanda azametli gördükleri her şeyi, örneğin bir dağı ya da bir ağacı da “tengri” olarak adlandırır ve önünde secde ederler. Bunların sapkınlıklarından kaçarak Allah’a sığınırız.” Kaşgarlı Mahmud
- İslam’a henüz girmiş olan Oğuz Türkleri herhangi bir zorluk ile karşılaştıklarında bakışlarını gökyüzüne yöneltip “
Sözcük BirliktelikleriBir Tengri” derlermiş. İbni Fadlan - "Allah'tan başka Tengri yok." Süleyman Çelebi (Mevlid-i Şerif)
- Tengri Dağ, Tengri Göl. Çünkü Tengri ayrıca bir Ruh-Kategorisininde isimiydi, Gök'e bağlı Doğa Ruhları. Rafael Bezertinov,
[değiştir] Sözcük Birliktelikleri
[değiştir] Açıklamalar
Tengri(Eski Türkçe): Gök(-tanrısı). Eski-Türkce Kaynaklarda Gök Anlamına geliyor. Aynı Cümle bilinmeyen bir zamandan beri bugünki Anlamı ile Tanrı diye kullanılıyor. Tenger ( Moğolca): Gök Tenger Etseg (Moğolca.): Gök Baba. Gök Tanrısının Moğollardaki Isimi.
[değiştir] Çin Kayıtlarına göre Açıklamlar
Tengri: Gök(-tanrısı). Bu Cümlenin en eski kanıtları eski Çin Edebiyatında Hsiung-nu (m.ö. 1766-400) Halkını anlatan yazılarda bulunmuştur. Çinlerin tcheng-li şekilinde verdikleri bu Cümle hiç şüphesiz, iki heceli Tengri Cümlesinin çinleştirilmesidir. Daha geç yazılmış kaynaklarda Çinler Tengri olarak teng-ning-li ( ya da teng-yi-li) şekilinde üç heceli bir Cümle veriyorlar. Ortaya inin eklenmesi Çin Tercümelerinde normaldir ve üç heceli Cümle Türk Dillerinde kanıtlanmıştır ama en eski kaynaklarda bulunmaz. Bu konu hakkında farklı fikirler var: Şimdiye kadar karşılaştırılmak amacıyla ortaya konulmuş Sümerce Dingir (Sümerlerin en yüksek Tanrısı) ve Çince T'ien (Gök)'den daha çok memnun birakan (Eski-)Türkçe Teng- (dön-mek) olmuştur. (Eski Türklerin Mitolojisi; Die alttürkische Mythologie/ Jean-Paul Roux, Sayfa 255)
